Ervaar jij ook zulke ongemakkelijke gevoelens als mensen zich ontevreden over jou uiten? En dat je vervolgens niet weet hoe je daarop moet reageren. Het overkomt echt niet alleen hoogsensitieve personen (HSP). Opmerkingen krijgen over hun gedrag. Kritiek op hun manier van werken en omgaan met situaties. Het brein van HSP werkt anders dan van niet hooggevoelige mensen. Uit wetenschappelijk onderzoek blijkt dat er meer hersengebieden tegelijk actief zijn en ook de connectiviteit ertussen.
Daardoor duurt bijvoorbeeld het reageren soms wat langer, maar hebben ze vaker wél creatievere oplossingen. Het is legitiem om de kritiekpunten op HSP eens van de positieve kant te benadrukken. Wees je bewust van de profits die het oplevert.
Het is zo logisch. Een grotere pomp vergt weliswaar meer energie, maar produceert vanzelfsprekend een hoger rendement. Dit is vergelijkbaar met het hoogsensitieve brein. Het ontvangt al heel veel en subtiele gegevens via de 10 zintuigen en verwerkt deze data ook nog eens met meer bewerkingen.
Kerntalenten
Daarom beschikken hoogsensitieve personen over 12 kerntalenten; al beseffen ze dat vaak zelf niet eens. Laat staan de mensen om hen heen. Die 12 kerntalenten introduceerden we in ons boek “Gelukkig Hoogsensitief”. Daar wijzen we de hoogsensitieven ook op de voordelen die naast de nadelen bestaan. Dat het oordeel van een ander op je werk, in je sportploeg of in het gezin jou niet kwetst, maar een boost van trots schenkt.
We zetten de 7 opvallendste kritiekpunten op een rijtje en bewijzen vervolgens hoe nuttig en aangenaam HSP wel degelijk zijn.
Achter elke klacht schuilt een verborgen kracht
- Muggenziften en lang doorvragen
Klacht: Tijdens teamsessies merk je vaak op dat iets niet klopt of stel je vragen die voor anderen overbodig lijken. Dit wordt soms gezien als mierenn**ken of spijkers op laag water zoeken.
In de praktijk: Tijdens het voorbereiden van een marketingcampagne wijs je erop dat een klein maar cruciaal detail in de data-analyse niet klopt. Terwijl de rest van het team het als ‘goed genoeg’ beschouwt, blijf jij doorvragen tot het duidelijk is dat de fout grote (financiële) gevolgen had kunnen hebben voor de campagne. Achteraf blijkt jouw aandacht voor detail van onschatbare waarde te zijn, omdat het voorkomen heeft dat er verkeerde beslissingen werden genomen op basis van onjuiste gegevens.
Kracht: Jouw aandacht voor detail zorgt ervoor dat fouten worden opgespoord en de kwaliteit van het werk verbetert, ook al lijkt het in eerste instantie dat je te lang bij één punt blijft hangen.
- Bemoederen of bevaderen
Klacht: Soms word je ervan beschuldigd dat je collega’s ‘bemoedert’ of te beschermend bent, wat kan overkomen als bemoeizucht.
In de praktijk: Tijdens een drukke periode merk je dat een jonge collega moeite heeft met het bijhouden van deadlines. In plaats van hem het gevoel te geven dat hij faalt, bied je hem geduldig hulp aan om zijn werk efficiënter in te plannen. Deze zorgzaamheid voorkomt dat hij in verzuim raakt en helpt hem groeien in zijn rol.
Kracht: Jouw zorgzaamheid zorgt ervoor dat collega’s zich gesteund voelen, wat het team sterker maakt en individuen helpt zich te ontwikkelen in een veilige omgeving.
- Irrationeel en zweverig
Klacht: Collega’s kunnen je intuïtieve manier van beslissingen nemen als irrationeel of zweverig beschouwen, omdat ze liever op feiten en logica vertrouwen. Aangezien zij het niet kunnen (be)grijpen is het onzichtbaar en dus eigenlijk geen optie.
In de praktijk: Tijdens een moeilijke onderhandeling voel jij aan dat de tegenpartij ondanks hun harde houding eigenlijk openstaat voor een compromis. Terwijl de rest van het team zich richt op cijfers en argumenten, vertrouw jij op je buikgevoel en kiest voor een onverwachte, menselijke benadering. Dit blijkt uiteindelijk de juiste strategie en leidt tot een succesvolle deal.
Kracht: Jouw sterke intuïtie helpt je om situaties en mensen op een dieper niveau aan te voelen, wat kan leiden tot effectieve beslissingen die voorbijgaan aan rationele analyses.
- Over grenzen gaan en doordrammen
Klacht: Collega’s vinden dat je soms de taken te serieus neemt en te ver gaat in je plichtsbetrachting, zelfs als dat ten koste gaat van jezelf.
In de praktijk: Tijdens een belangrijk project ben jij degene die ervoor zorgt dat deadlines worden gehaald en dat alle losse eindjes aan elkaar worden geknoopt. Ondanks lange werkdagen en druk blijf jij volharden, waardoor het project op tijd en naar tevredenheid wordt afgerond. Je collega’s zijn dankbaar voor je inzet, ook al vinden ze dat je soms te ver gaat.
Kracht: Jouw sterke verantwoordelijkheidsgevoel maakt je een betrouwbare kracht binnen het team. Je zorgt ervoor dat taken op een hoog niveau worden uitgevoerd en dat niets over het hoofd wordt gezien.
- Overspoeld met informatie en ‘schrikachtig’
Klacht: Je collega’s vinden je soms schrikachtig omdat je snel reageert op onverwachte veranderingen, zoals een plotselinge deadline of omgevingsgeluid. Dit wordt vaak opgevat als ‘niet stressbestendig’ zijn.
In de praktijk: Stel dat tijdens een drukke vergadering de intonatie van een collega plotseling verandert, en jij als enige merkt dat hij geïrriteerd raakt. Door deze subtiele waarneming kun jij proactief reageren door bijvoorbeeld de sfeer luchtiger te maken, waardoor een conflict wordt voorkomen. Waar anderen je misschien als snel geraakt zien, ben jij vaak degene die problemen aanvoelt voordat ze echt escaleren.
Kracht: Jouw subtiele waarneming zorgt ervoor dat je vroegtijdig risico’s en spanningen opmerkt, wat het team kan helpen om tijdig in te grijpen en negatieve situaties te voorkomen.
- Onnavolgbaar en fantast
Klacht: Je krijgt vaak te horen dat je niet bij de kern blijft, of “te veel erbij haalt”, waardoor iedereen van het doel afgeleid raakt.
In de praktijk: Tijdens een brainstormsessie over een nieuwe marketingcampagne kom jij met een onverwacht vindingrijk idee dat aanvankelijk wat vergezocht lijkt. Maar na wat verder uitzoeken blijkt jouw suggestie een originele invalshoek te bieden die uiteindelijk het verschil maakt. Dankzij jouw scheppend vermogen durf je buiten de gebaande paden te treden en nieuwe mogelijkheden aan te dragen.
Kracht: Jouw creatieve denken biedt unieke perspectieven en oplossingen die anderen over het hoofd zien. Dit kan leiden tot innovatieve resultaten die het team vooruit helpen.
- Overanalyse en perfectionisme
Klacht: Sommige collega’s merken op dat je de neiging hebt om te veel na te denken over je werk en dat je jezelf daarin soms verliest. Dit zorgt ervoor dat je onnodig veel tijd besteedt aan onopvallendheden en leidt vaak tot perfectionisme.
In de praktijk: Na een belangrijk project blijf jij je rol in het team evalueren en beklemtonen hoe je je werk beter had kunnen doen. Dit lijkt in eerste instantie onnodig, maar door deze introspectie weet je de volgende keer efficiënter te werken en fouten te vermijden die anderen mogelijk over het hoofd zien.
Kracht: Jouw zelfreflectie zorgt voor voortdurende persoonlijke groei, waardoor je steeds beter wordt in je werk en een positieve invloed hebt op de teamprestaties.
Van klacht naar kracht
Hoewel hoogsensitieve personen geregeld te maken krijgen met afkeuring, zijn hun kwaliteiten van onschatbare waarde. Achter elke ergernis schuilt een benefit die de wereld om hen heen verrijkt. Het is belangrijk dat zowel HSP als hun omgeving deze eigenschappen leren herkennen en waarderen, zodat ze samen kunnen profiteren van de unieke perspectieven en talenten die hoogsensitiviteit met zich meebrengt.
Derk Eimers is directeur van Hoogsensitief.NL en was hiervoor werkzaam als journalist, communicatieadviseur en trainer. Samen met Esther Bergsma schreef hij “Gelukkig Hoogsensitief”; het HSP-boek over de mooie kanten en talenten van de eigenschap. Ook ontwikkelden ze handreikingen voor docenten in het onderwijs (van kleuter – tot hoger onderwijs); met heldere uitleg en praktische tips. Bekijk hier alle boeken.